به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «صبح توس» به مناسبت هفته جهانی فضا به‌ عنوان بزرگترین رویداد مردمی در حوزه فناوری فضایی، همه‌ ساله در نیمه مهرماه در سراسر جهان گرامی داشته می شود.

در این هفته تلاش می شود با اجرای برنامه‌های متنوع علمی، گامی مؤثر در راستای آموزش و ترویج فناوری فضا و معرفی خدمات کاربردی این دانش مهم به جامعه برداشته شود.
به همین مناسبت رویداد علمی - ترویجیِ «سفر به اعماق کیهان» با حضور معاون وزیر و رئیس سازمان فضایی ایران، مسئولان ارشد استان و شهرستان، متخصصان، استادان دانشگاه، فرهیختگان و علاقه‌مندان به علم نجوم و فناوری فضایی در محل افلاک نمای خیام نیشابور برگزار شد.


حسن سالاریه معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در این مراسم با اشاره به دستاوردهای صنعت فضایی کشور در دو سال گذشته، بر ضرورت توسعه فناوری‌های فضایی، سرمایه‌گذاری در حوزه منابع انسانی، گسترش کاربرد داده‌های ماهواره‌ای و بهره‌گیری از ظرفیت‌های علمی و تحقیقاتی استان خراسان رضوی تأکید کرد.

وی با اشاره به نقش راهبردی صنعت فضایی در آینده کشور اظهار داشت: امروزه صنعت فضایی با ابعاد مختلف زندگی بشر پیوند خورده است و توسعه این صنعت مستلزم سرمایه‌گذاری هدفمند، تربیت نیروی انسانی متخصص و تقویت زیرساخت‌های علمی و فناورانه است.

صنعت فضایی؛ پیشران توسعه فناوری و اقتصاد آینده

معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با اشاره به کاربردهای گسترده فناوری فضایی در حوزه‌های مختلف، از جمله ارتباطات، تصویربرداری، سنجش از دور و ناوبری، خاطرنشان کرد: امروزه کمتر حوزه‌ای را می‌توان یافت که به‌صورت مستقیم یا غیرمستقیم با صنعت فضایی ارتباط نداشته باشد.

وی با تأکید بر اهمیت توسعه فناوری‌های فضایی فراتر از مدارهای پیرامون زمین افزود: بهره‌برداری از منابع موجود در ماه و سایر اجرام آسمانی، از جمله موضوعات راهبردی مورد توجه قدرت‌های بزرگ فضایی جهان است و پیش‌بینی می‌شود در سال‌های آینده، فعالیت‌های مرتبط با استفاده از منابع ماه وارد مراحل عملیاتی‌تری شود.

رئیس سازمان فضایی ایران حضور مؤثر در این عرصه‌های پیشرفته را مستلزم برنامه‌ریزی بلندمدت، توسعه توانمندی‌های بومی و تقویت جایگاه کشور در زنجیره ارزش صنعت فضایی دانست.



سرمایه انسانی؛ مهم‌ترین پشتوانه صنعت فضایی کشور

معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با تأکید بر نقش محوری نیروی انسانی متخصص در توسعه صنعت فضایی اظهار داشت: مهم‌ترین سرمایه صنعت فضایی کشور، تجهیزات و ساختمان‌ها نیستند، بلکه نیروی انسانی نخبه، متخصص و توانمند آن هستند.

وی تصریح کرد: توسعه پایدار صنعت فضایی در گرو آموزش صحیح، تربیت نیروهای متخصص، تقویت ظرفیت‌های علمی و بهره‌گیری از توانمندی‌های داخلی است. برخورداری از نیروی انسانی دانش‌محور و خلاق می‌تواند زمینه‌ساز پیشرفت مستمر این صنعت و عبور از چالش‌های پیش‌رو باشد.

رئیس سازمان فضایی ایران همچنین با اشاره به آسیب‌های واردشده به برخی زیرساخت‌های کشور در جریان جنگ اظهار داشت: صنعت فضایی ایران طی بیش از دو دهه فعالیت، بر پایه دانش، تخصص و توانمندی داخلی توسعه یافته است. ازاین‌رو، اتکای این صنعت به سرمایه انسانی متخصص و دانش بومی، زمینه تداوم فعالیت‌ها، بازسازی ظرفیت‌های آسیب‌دیده و استمرار برنامه‌های توسعه‌ای را فراهم می‌کند.

سالاریه افزود: در حال حاضر، بیش از ۳۰ ماهواره در بخش‌های مختلف صنعت فضایی کشور در دست ساخت است و روند توسعه این ظرفیت‌ها همچنان ادامه دارد. این موضوع نشان‌دهنده توانمندی نیروی انسانی متخصص و ظرفیت فنی کشور در پیشبرد برنامه‌های فضایی است.



توسعه صنعت فضایی و کاربردهای آن در خراسان رضوی

معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با اشاره به ظرفیت‌های علمی، دانشگاهی و اقتصادی استان خراسان رضوی، این استان را برخوردار از زمینه‌های مناسب برای توسعه صنعت فضایی و گسترش کاربردهای آن دانست.

وی با اشاره به امضای تفاهم‌نامه همکاری با مسئولان استان اظهار داشت: هدف از این تفاهم‌نامه، تسریع در توسعه صنعت فضایی در دو بخش بالادستی و پایین‌دستی است.

سالاریه توضیح داد: در بخش بالادستی، توسعه فعالیت‌های مرتبط با طراحی و ساخت ماهواره، فناوری ماهواره‌بر و زیرساخت‌های فنی مورد توجه قرار دارد. در بخش پایین‌دستی نیز استفاده از داده‌ها و تصاویر ماهواره‌ای برای ارائه خدمات و رفع نیازهای بخش‌های مختلف کشور دنبال می‌شود.

رئیس سازمان فضایی ایران گفت: یکی از اولویت‌های اصلی این همکاری، تعریف و اجرای پروژه‌های عملیاتی در حوزه‌هایی همچون کشاورزی، مدیریت منابع آب، معدن و سایر بخش‌های اقتصادی و اجرایی استان است.

وی با تأکید بر ظرفیت دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی خراسان رضوی افزود: بهره‌گیری از توان علمی دانشگاه‌ها، متخصصان و شرکت‌های دانش‌بنیان می‌تواند به توسعه کاربردهای فناوری فضایی، حل مسائل منطقه‌ای و ایجاد ارزش افزوده اقتصادی منجر شود.



توسعه اقتصاد فضایی مبتنی بر داده‌های ماهواره‌ای

معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، توسعه اقتصاد مبتنی بر داده‌ها و تصاویر ماهواره‌ای را از برنامه‌های مهم این وزارتخانه برشمرد و اظهار داشت: اقتصاد فضایی صرفاً به ساخت و پرتاب ماهواره محدود نمی‌شود، بلکه بخش مهمی از ارزش‌آفرینی آن از طریق ارائه خدمات و استفاده از داده‌های ماهواره‌ای در بخش‌های مختلف اقتصادی و اجتماعی محقق می‌شود.

وی با اشاره به توسعه ماهواره‌های دارای قدرت تفکیک تصویری بالا و برنامه‌های مرتبط با منظومه‌های ماهواره‌ای افزود: پروژه‌هایی در حوزه ارتباطات، ارتباطات اضطراری و سایر کاربردهای فضایی، با مشارکت بخش خصوصی و مجموعه‌های فعال در صنعت فضایی، در حال پیگیری و اجراست.

سالاریه تأکید کرد: گسترش دسترسی به داده‌های ماهواره‌ای و توسعه کاربردهای آن می‌تواند زمینه‌ساز ارتقای بهره‌وری، بهبود مدیریت منابع و توسعه خدمات هوشمند در کشور باشد.

تشریح دستاوردهای صنعت فضایی کشور در دو سال گذشته

رئیس سازمان فضایی ایران با اشاره به روند توسعه صنعت فضایی ایران در دو سال گذشته، از ثبت دستاوردهای متعدد در حوزه فناوری‌های فضایی و پرتاب‌های ماهواره‌ای خبر داد.

وی انجام مانور مداری با استفاده از پیشرانش گاز سرد، پرتاب محموله‌ای با جرم تقریبی ۳۰۰ کیلوگرم، توسعه و تثبیت فناوری ماهواره‌برهای سیمرغ و قائم، پرتاب ماهواره مخابراتی بومی ناهید ۲ و قرارگیری سه ماهواره سنجشی پایا، ظفر و کوثر در برنامه پرتاب‌های اخیر را از جمله رویدادهای مهم این حوزه برشمرد.

سالاریه همچنین با اشاره به نقش‌آفرینی بخش خصوصی در صنعت فضایی کشور اظهار داشت: گسترش فعالیت‌های شرکت‌های خصوصی و افزایش مشارکت این بخش در پروژه‌های فضایی، از نشانه‌های توسعه ظرفیت‌های فناورانه و رقابتی‌تر شدن این صنعت در کشور است.

وی افزود: روند پیشرفت صنعت فضایی متوقف نخواهد شد و برنامه‌های آتی با هدف توسعه فناوری‌های بومی، افزایش توانمندی‌های فنی و ثبت دستاوردهای جدید دنبال می‌شود.



افلاک‌نمای خیام؛ ظرفیتی برای توسعه فعالیت‌های علمی و فضایی نیشابور

معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در بخش دیگری از سخنان خود، ظرفیت‌های علمی و تحقیقاتی نیشابور، از جمله مجموعه خیام و افلاک‌نمای خیام را بستری مناسب برای توسعه همکاری‌های علمی و فناورانه دانست.

وی با تأکید بر ضرورت استفاده از ظرفیت‌های موجود در این شهرستان اظهار داشت: وجود مراکز علمی و تحقیقاتی، زمینه مناسبی برای گردهمایی دانشمندان، پژوهشگران و متخصصان صنعت فضایی و تبادل دانش و تجربه میان آنان فراهم می‌کند.

سالاریه همچنین با اشاره به پیشنهادهای مطرح‌شده درباره توسعه فعالیت‌های رصدخانه‌ای و ایجاد ظرفیت‌های تحقیقاتی جدید در نیشابور افزود: انجام مطالعات اولیه و پیگیری طرح‌های عملیاتی در این زمینه، از جمله موضوعاتی است که می‌تواند در دستور کار همکاری‌های آینده قرار گیرد.

رئیس سازمان فضایی ایران گفت: هدف از این اقدامات، صرفاً برگزاری نشست‌ها و طرح موضوعات نظری نیست، بلکه ایجاد زمینه برای اجرای پروژه‌های عملیاتی و بهره‌برداری مؤثر از ظرفیت‌های علمی و فناورانه منطقه است.

وی با قدردانی از مشارکت مردم در شکل‌گیری افلاک‌نمای خیام خاطرنشان کرد: نقش‌آفرینی مردم در تأمین منابع و توسعه این مجموعه، نشان‌دهنده ظرفیت اجتماعی و فرهنگی نیشابور در حمایت از علم، پژوهش و توسعه فناوری است.

سالاریه ابراز امیدواری کرد: با همکاری مسئولان استانی، دانشگاه‌ها، مراکز تحقیقاتی و متخصصان، زمینه توسعه فعالیت‌های علمی و فضایی در نیشابور و سایر مناطق استان خراسان رضوی فراهم شود.

موفقیت دانش‌آموزان ایرانی در المپیاد نجوم؛ نشانه‌ای از ظرفیت علمی کشور

معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با اشاره به موفقیت دانش‌آموزان ایرانی در المپیاد نجوم و اخترفیزیک اظهار داشت: کسب پنج مدال طلا در این رقابت‌ها، بیانگر ظرفیت علمی و استعدادهای ارزشمند نسل جوان کشور است.

وی تأکید کرد: شناسایی، حمایت و پرورش استعدادهای علمی، به‌ویژه در حوزه‌های مرتبط با علوم پایه، نجوم و فناوری‌های فضایی، می‌تواند نقش مهمی در تربیت نیروی انسانی مورد نیاز صنعت فضایی ایفا کند.

سالاریه با اشاره به جایگاه ایران در میان کشورهای برخوردار از توانمندی‌های مختلف فضایی افزود: توسعه ظرفیت‌های طراحی و ساخت ماهواره، پرتابگرها، پایگاه‌های پرتاب، کنترل ماهواره‌ها در مدار و تحلیل داده‌های فضایی، از مؤلفه‌های مهم پیشرفت در این صنعت به شمار می‌روند.

تأکید بر تقویت همکاری‌های علمی و توسعه صنعت فضایی

معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با تأکید بر ضرورت هم‌افزایی میان ظرفیت‌های علمی، دانشگاهی، اجرایی و صنعتی کشور اظهار داشت: مجموعه‌های علمی و تحقیقاتی نیشابور می‌توانند با فراهم‌کردن زمینه هم‌اندیشی، تبادل ایده و همکاری میان متخصصان، به بستری برای توسعه فعالیت‌های فضایی تبدیل شوند.

وی ابراز امیدواری کرد؛ با تداوم همکاری میان وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، مسئولان استان خراسان رضوی، دانشگاه‌ها، مراکز تحقیقاتی و بخش خصوصی، زمینه توسعه هرچه بیشتر صنعت فضایی و گسترش کاربردهای آن در استان فراهم شود.

وی در پایان، ضمن قدردانی از مسئولان و برگزارکنندگان این نشست و تشکر از مهمان‌نوازی حاضران، بر تداوم همکاری‌ها برای پیشبرد برنامه‌های علمی و فناورانه کشور تأکید کرد.

انتهای خبر/