به گزارش خبرنگار گروه اجتماعی پایگاه خبری تحلیلی «صبح توس»؛ همزمان با روز جهانی مبارزه با دخانیات، بار دیگر زنگ خطر مصرف سیگار و سایر مواد دخانی برای سلامت جامعه به صدا درآمده است. کارشناسان حوزه آسیبهای اجتماعی معتقدند دخانیات در بسیاری از موارد نخستین گام در مسیر گرایش به رفتارهای پرخطر و مصرف مواد مخدر به شمار میرود و به همین دلیل پیشگیری از مصرف آن باید در اولویت برنامههای فرهنگی و اجتماعی قرار گیرد.
در شهرستان فیروزه نیز اداره بهزیستی با اجرای طرحهای مختلف آموزشی و پیشگیرانه تلاش کرده است ضمن افزایش آگاهی عمومی، زمینه کاهش آسیبهای اجتماعی و ارتقای سلامت روانی و اجتماعی شهروندان را فراهم کند. مسئولان و کارشناسان این حوزه معتقدند مشارکت خانوادهها، مدارس، رسانهها و دستگاههای اجرایی میتواند نقش تعیینکنندهای در کنترل این آسیب اجتماعی داشته باشد
دخانیات زمینهساز گرایش به اعتیاد و آسیبهای اجتماعی
حمید بردبار در گفتگوبا خبرنگار ما؛ به مناسبت روز جهانی مبارزه با دخانیات، با تأکید بر ضرورت توجهت جدی به مضرات مصرف سیگار و سایر مواد دخانی گفت: مصرف سیگار تنها یک عادت فردی نیست، بلکه در بسیاری از موارد میتواند زمینهساز شکلگیری رفتارهای اعتیادی و ورود افراد به چرخه مصرف مواد مخدر و سایر آسیبهای اجتماعی شود. از این رو، آگاهیبخشی، آموزش و پیشگیری از مهمترین اولویتها در حوزه مقابله با این آسیب است.
وی افزود: دخانیات علاوه بر تهدید سلامت جسمی و روانی افراد، میتواند بهعنوان یکی از عوامل مؤثر در بروز و تشدید گرایش به سایر رفتارهای پرخطر و اعتیادی عمل کند؛ بنابراین لازم است خانوادهها، نهادهای آموزشی و دستگاههای اجرایی با همکاری و همافزایی، زمینه کاهش مصرف و افزایش آگاهی عمومی را فراهم کنند.
رئیس اداره بهزیستی شهرستان فیروزه در ادامه با اشاره به روشهای درمان اعتیاد اظهار داشت: درمان این پدیده در قالب روشهای دارویی و غیردارویی انجام میشود که شامل سمزدایی کوتاهمدت، درمان نگهدارنده با متادون و تنتور اپیوم و همچنین درمانهای غیردارویی در مراکز مختلف از جمله مراکز خودمعرف ماده ۱۵، مراکز اجباری ماده ۱۶، مراکز TC و مراکز کاهش آسیب مانند شلتر و DIC است.
بردبار تصریح کرد: خدمات غیردارویی نقش مهمی در بازتوانی، اصلاح رفتار و بازگشت افراد به زندگی سالم دارد و این خدمات در کنار درمانهای دارویی، مکمل یکدیگر هستند و اثربخشی فرآیند درمان را افزایش میدهند.
وی با اشاره به فعالیتهای حوزه پیشگیری در شهرستان فیروزه گفت: در طول یک سال گذشته و با هدف اجرای برنامههای پیشگیرانه، طرحهای مختلفی در مناطق گوناگون شهرستان اجرا شده که از جمله آنها میتوان به طرح کارمندیاری ویژه کارکنان ادارات، طرح پازک ویژه خانواده بیماران معتاد ، طرح پاترا و ... اشاره کرد. این طرحها با هدف افزایش آگاهی، ارتقای مهارتهای زندگی و کاهش آسیبهای اجتماعی در جامعه اجرا شدهاند.
دخانیات دروازه ورود به آسیبهای اجتماعی
رئیس اداره بهزیستی شهرستان فیروزه همچنین به ظرفیتهای درمانی شهرستان اشاره کرد و گفت: در حال حاضر یک مرکز اقامتی درمان اعتیاد خودمعرف بانوان در شهرستان فعال است که در یک سال گذشته بیش از ۱۰۰ نفر از بانوان در این مرکز تحت درمان غیردارویی قرار گرفتهاند. این افراد ضمن حضور در جلسات گروهی، از آموزشها و مشاورههای فردی نیز بهرهمند شده و پس از ترخیص، وضعیت آنان بهصورت تلفنی نیز پیگیری شده است.
وی در پایان خاطرنشان کرد: پیشگیری از دخانیات و اعتیاد، نیازمند مشارکت همهجانبه خانوادهها، آموزشوپرورش، رسانهها و دستگاههای اجرایی است و بهزیستی شهرستان فیروزه در راستای کاهش آسیبهای اجتماعی و ارتقای سلامت عمومی، اجرای برنامههای پیشگیرانه و درمانی را با جدیت دنبال میکند.
اجرای گسترده طرحهای پیشگیرانه بهزیستی در شهرستان فیروزه
سمیهسادات حسینی در گفتگو با خبرنگار ما؛ اظهار کرد: در این راستا طرحهای متعددی از جمله پازک، کیان، مانا، خاتم، مشارکت اجتماعی زنان و همچنین برنامههای آموزشی در محیطهای مختلف شهری و روستایی اجرا شده است.
وی با اشاره به طرح پازک (پیشگیری از اعتیاد در جامعه کار و خانواده) افزود: این طرح با هدف پیشگیری از اعتیاد، کاهش آسیبهای اجتماعی و توانمندسازی زنان دارای همسر مبتلا به اعتیاد اجرا شده است. این برنامه در روستاهای حصارنو و گرماب شهرستان فیروزه برگزار شد و در قالب ۳ گروه آموزشی، ۷۵ نفر از زنان در آن شرکت کردند.
حسینی ادامه داد: طرح پازک در قالب ۶ جلسه آموزشی دو ساعته اجرا شد که در آن مباحثی همچون افزایش آگاهی نسبت به آسیبهای ناشی از اعتیاد و دخانیات، ارتقای مهارتهای زندگی، تقویت تابآوری، آموزش شیوههای مقابله با تنشها و مشکلات خانوادگی و توانمندسازی زنان برای حفاظت از خود و فرزندان در برابر آسیبهای اجتماعی آموزش داده شد.
وی همچنین با اشاره به طرح «پاترا» گفت: این طرح در روستای حصارنو با حضور ۲۰ نفر از نوجوانان در حال اجراست و در قالب ۱۶ جلسه آموزشی برگزار میشود. هدف از اجرای این برنامه، توانمندسازی نوجوانان، ارتقای مهارتهای فردی و اجتماعی، افزایش آگاهی نسبت به مضرات دخانیات و مواد مخدر و پیشگیری از رفتارهای پرخطر است.
این کارشناس پیشگیری افزود: طرح «کیان» نیز با عنوان کارمندیاری و پیشگیری از اعتیاد در محیطهای کاری اجرا شده است. این طرح با هدف ارتقای سلامت روانی و اجتماعی کارکنان، پیشگیری از مصرف مواد مخدر و دخانیات و افزایش بهرهوری در محیطهای کاری برگزار شد.
وی تصریح کرد: این برنامه با حضور ۵۰ نفر از کارکنان اداره آب و فاضلاب شهرستان فیروزه در قالب ۲ گروه ۲۵ نفره و با ۶ ساعت آموزش برای هر گروه اجرا شده و تاکنون در اداراتی همچون آموزش و پرورش، شرکت توزیع برق، اداره آب و فاضلاب و کارخانه قند نیز برگزار شده است.
حسینی با اشاره به طرح «مانا» (مشارکت اجتماعی نوجوانان ایران) گفت: این طرح در دبیرستان حضرت معصومه (س) شهر فیروزه با حضور دانشآموزان پایه دهم در قالب یک گروه و ۱۳ جلسه آموزشی اجرا شده و هدف آن افزایش مهارتهای اجتماعی، تقویت اعتماد به نفس، پیشگیری از آسیبهای اجتماعی و ارتقای مسئولیتپذیری نوجوانان است.
وی ادامه داد: طرح «مشارکت اجتماعی زنان» نیز در روستای اقبالیه با حضور ۱۵ نفر از زنان ۳۱ تا ۵۰ سال در قالب ۱۳ جلسه دو ساعته برگزار شده است. این طرح با هدف توانمندسازی زنان، افزایش مشارکت اجتماعی، ارتقای مهارتهای ارتباطی، تقویت کار گروهی و پیشگیری از آسیبهای اجتماعی اجرا میشود.
توانمندسازی زنان؛ حلقه مؤثر در کاهش آسیبهای اعتیاد
کارشناس پیشگیری اداره بهزیستی شهرستان فیروزه همچنین به طرح «خاتم» (خودمراقبتی و آگاهسازی با تأکید بر تابآوری و مهارتورزی) اشاره کرد و گفت: این طرح در دبیرستان کوثر همتآباد شهر کهنه با حضور ۳۰ نفر از گروه سنی ۱۳ تا ۴۵ سال در قالب ۸ جلسه و ۲۴ ساعت آموزش اجرا شده است.
وی افزود: سرفصلهای این طرح شامل خودآگاهی، مهارت ارتباط مؤثر، کار گروهی، تصمیمگیری و حل مسئله، تفکر نقادانه، پیشگیری از آسیبهای اجتماعی، مهارت نه گفتن، مدیریت استرس، تابآوری و ارتقای سلامت روان بوده است.
حسینی در پایان خاطرنشان کرد: سازمان بهزیستی معتقد است پیشگیری مؤثرترین و کمهزینهترین راهکار در مقابله با آسیبهای اجتماعی است و اجرای چنین برنامههایی میتواند نقش مهمی در کاهش گرایش به مصرف دخانیات، مواد مخدر و ارتقای سلامت اجتماعی در جامعه داشته باشد
زنان فیروزهای از آموزشهای طرح پازک بهرهمند شدند
روزیتا منوچهری در گفتگو با خبرنگار ما؛ با اشاره به اجرای طرح پازک در شهرستان فیروزه گفت: طرح پیشگیری از اعتیاد در زنان و کودکان (پازک) با هدف توانمندسازی زنان دارای همسر معتاد و ارتقای آگاهی آنان در زمینه پیشگیری از اعتیاد در مناطق مختلف شهرستان فیروزه اجرا شد.
وی افزود: این طرح در سه منطقه شهر فیروزه، شهر همتآباد و روستای حصارنو برگزار شد و ۷۵ نفر از زنان دارای همسر معتاد در قالب برنامههای آموزشی و حمایتی از خدمات آن بهرهمند شدند. هدف اصلی این طرح افزایش آگاهی، ارتقای تابآوری و توانمندسازی زنان در مواجهه با مشکلات ناشی از اعتیاد همسران و همچنین حمایت از بنیان خانواده و کاهش آسیبهای اجتماعی بود.
این مدرس طرحهای پیشگیری از اعتیاد ادامه داد: بسیاری از زنان ساکن مناطق کمبرخوردار و حاشیهنشین که دارای همسر معتاد هستند، اطلاعات کافی درباره سلامت فردی و خانوادگی و همچنین مهارتهای لازم برای مدیریت شرایط دشوار زندگی و پیشگیری از گرایش خود و فرزندانشان به مصرف مواد را ندارند؛ از اینرو اجرای چنین برنامههایی میتواند نقش مؤثری در ارتقای سطح آگاهی و توانمندی آنان ایفا کند.
توانمندسازی زنان؛ حلقه مؤثر در کاهش آسیبهای اعتیاد
منوچهری با بیان اینکه طرح پازک در قالب ۶ جلسه آموزشی دو ساعته برگزار شد، اظهار کرد: در جلسه نخست مفاهیم سلامت و پیشگیری از اعتیاد برای شرکتکنندگان تشریح شد. در جلسه دوم زمینههای گرایش یا عدم گرایش به مواد اعتیادآور با تأکید بر عوامل خطر و عوامل محافظتکننده مورد بررسی قرار گرفت و در جلسه سوم نیز مباحثی درباره اعتیاد و مراحل وابستگی به مواد آموزش داده شد.
وی افزود: در جلسه چهارم، آسیبها و عوارض ناشی از اعتیاد همسر بر زنان و راهکارهای مقابله با آن مورد بحث قرار گرفت. همچنین در جلسه پنجم موضوع خشونت خانوادگی، انواع خشونت، عوامل خطر و راههای پیشگیری و مقابله با آن آموزش داده شد و در جلسه ششم نیز شرکتکنندگان با ساختارهای حمایتی، نهادهای ارائهدهنده خدمات و شیوههای دریافت حمایتهای مورد نیاز آشنا شدند.
کارشناس ارشد روانشناسی بالینی با اشاره به رویکرد تعاملی این دورهها تصریح کرد: علاوه بر ارائه آموزشهای تخصصی، زمینه تبادل تجربه و تعامل میان شرکتکنندگان نیز فراهم شد تا زنان بتوانند از تجربیات و راهکارهای یکدیگر بهرهمند شوند و احساس حمایت اجتماعی بیشتری را تجربه کنند.
وی خاطرنشان کرد: نتایج اجرای این طرح نشان داد که آموزش و آگاهیبخشی میتواند تأثیر قابل توجهی در کاهش آسیبهای ناشی از اعتیاد داشته باشد. در برخی موارد، شرکتکنندگان با دریافت مشاوره و راهنماییهای لازم برای درمان و ترک مصرف مواد اقدام کردند و در مواردی نیز آموزش مهارتهای زندگی و ارتباطی موجب کاهش تنشهای خانوادگی و جلوگیری از فروپاشی خانواده شد.
منوچهری در پایان تأکید کرد: اجرای برنامههای آموزشی و حمایتی ویژه زنان دارای همسر معتاد، یکی از مؤثرترین راهکارها برای پیشگیری از اعتیاد، کاهش آسیبهای اجتماعی و تقویت بنیان خانواده به شمار میرود و استمرار این طرحها میتواند نقش مهمی در ارتقای سلامت اجتماعی جامعه داشته باشد.
پیشگیری؛ کمهزینهترین راه مقابله با اعتیاد
آنچه از اظهارات مسئولان و کارشناسان حوزه بهزیستی شهرستان فیروزه برمیآید این است که مقابله با اعتیاد و آسیبهای اجتماعی صرفاً از مسیر درمان امکانپذیر نیست و آموزش، آگاهیبخشی و توانمندسازی اقشار مختلف جامعه باید در کانون برنامههای پیشگیرانه قرار گیرد. اجرای طرحهایی همچون پازک، پاترا، مانا و خاتم نشان میدهد سرمایهگذاری در حوزه پیشگیری میتواند نقش مهمی در کاهش گرایش به مصرف دخانیات و مواد مخدر و همچنین تقویت بنیان خانوادهها ایفا کند.
انتهای خبر/
✍🏻فاطمه اکبری جوبر
نظرات (0)
هنوز نظری ثبت نشده است. اولین نظر را شما بگذارید!