نیره عابدین‌زاده، معاون دادستان مشهد در گفت‌وگوی تفصیلی با صبح توس اظهار کرد: شهرداری بر اساس قانون وظیفه شناسایی و هدایت کودکان کار به مراکز سطح یک را بر عهده دارد همچنین شهرداری باید در خصوص توانمندسازی کودکان کار به بهزیستی کمک کند.

شهرداری در خصوص توانمندسازی کودکان کار اقدامی نکرده است

در ابتدای طرح، شهرداری در خصوص شناسایی کودکان کار خوب عمل کرد اما در خصوص توانمندسازی کودکان کار هنوز اقدامی را انجام نداده است لذا امیدواریم تیم جدیدی که در شهرداری مشهد مستقر شده‌اند به سمت اقدامات اشتراکی حرکت کنند زیرا باید همه ارگان‌ها بپذیرند که در خصوص اقدامات اجتماعی نمی‌شود تنها عمل کرد و همه باید در کنار هم قرار بگیرند و از مردم نیز کمک بگیرند، یعنی اگر ما نتوانیم از مؤسسات مردم‌نهاد و خود مردم کمک بگیریم، مطمئن باشید که شکست می‌خوریم.

عملکرد ضعیف ثبت‌احوال در قبال کودکان کار

معاون دادستان مشهد افزود: قانون برای اداره ثبت‌احوال نیز وظیفه در قبال کودکان کار در نظر گرفته است که وظیفه کمک به اداره بهزیستی در احراز هویت و تابعیت کودکان کار، شناسایی و ممیز کردن کودکان کار دارای مدارک هویتی از کودکان فاقد مدارک و تسهیل در صدور شناسنامه و کارت ملی برای کودکان ایرانی بدون شناسنامه را دارد که متأسفانه در این سه مورد شاهد ضعف هستیم و ثبت‌احوال به درستی به وظایف خود در قبال کودکان کار عمل نکرده است.

چاره‌ای اندیشیده نشود، ۶ ماه آینده شاهد افزایش تعداد کودکان کار افغانستانی خواهیم بود

عابدین‌زاده ادامه داد: اداره اتباع و امور مهاجرین خارجی از اداراتی است که همکاری خوبی در خصوص کودکان کار داشته است و از ابتدای شروع طرح نماینده آن در مرکز غربال کودکان مستقر بوده است و در شناسایی هویت اتباع خارجی کمک شایانی می‌کنند. همچنین وظیفه پیگیری ثبت‌نام دانش آموزان اتباع را نیز بر عهده دارد که با دستوری که دادستانی در این خصوص صادر کردند اقدامات بسیار خوبی در این جهت انجام شد. با توجه به ایجاد موج مهاجرت گسترده افغانستانی‌ها به مشهد و خراسان رضوی به دنبال استقرار طالبان در این کشور، اگر دستگاه‌های متولی چاره‌ای نیندیشند طی ۶ ماه آینده شاهد افزایش فزاینده تعداد کودکان کار افغانستانی در مشهد خواهیم بود.

عملکرد قابل قبول اداره ورزش و جوانان و نیروی انتظامی در قبال کودکان کار

وی گفت: اداره ورزش و جوانان نسبت به دیگر ارگان‌های متولی، عملکرد بهتری در خصوص کودکان کار داشته است از این رو تأمین لباس‌های ورزشی تیم فوتبال این کودکان، اختصاص سالن ورزشی و مربی رایگان برای تمرین آن‌ها و تهیه لوازم ورزشی رایگان این بچه‌ها را انجام داده‌اند.

معاون دادستان مشهد بیان کرد: نیروی انتظامی نیز وظیفه برقراری امنیت در مراکز نگهداری این کودکان را به عهده دارد که به‌خوبی این وظیفه خود را انجام داده است اما در خصوص شناسایی کودکان کار، قانون وظیفه‌ای را بر عهده نیروی انتظامی قرار نداده است و تنها می‌توانند در صورت مواجه با آن‌ها، موضوع را به ۱۳۷ و شهرداری اطلاع‌رسانی کنند تا آن‌ها وارد عمل شوند.

پیدا کردن شغل برای ۲۰ نفر از والدین کودکان کار

عابدین‌زاده عنوان کرد: قانون ۱۲ سرفصل در خصوص وظایف اداره کار و رفاه اجتماعی پیرامون کودکان کار تعیین کرده است از این رو اداره کار یک گروه کاریاب در مجتمع شوق زندگی مستقر کرده است که در مواردی که علت کار کودک نداشتن شغل پدر یا مادر اعلام ‌شود این گروه کاریابی بر اساس توانایی‌ها و هنر والدین برای آن‌ها کار مناسبی پیدا می‌کنند و از ۴۰ نفری که تاکنون به آن‌ها جهت کاریابی معرفی شده‌اند، ۲۰ نفر کاریابی شده است و هم‌اکنون مشغول به کار هستند.

خط و نشان قانون برای مدیران متخلف؛ ۳ ماه آینده برای ۳ ارگان قرار مجرمانه صادر می‌شود

وی خاطر نشان شد: قانون برای والدینی که علی‌رغم توانایی خودشان برای کار کردن، اقدام به فرستادن کودکان خود به سرکار می‌کنند، حبس در نظر گرفته است اما به دلیل اینکه دستگاه‌ها نتوانسته‌اند به درستی به وظایف خود عمل کنند، تاکنون قرار مجرمانه‌ای برای خانواده این کودکان صادر نکرده‌ام اما از همین‌جا به تمام ارگان‌هایی که در خصوص کودکان کار به وظایف خود عمل‌نکرده‌اند اعلام می‌کنم در صورت ادامه این رویه، بر اساس قانون حمایت از کودکان کار ۳ ماه آینده برای ۳ ارگان به دلیل ترک فعل و انجام ندادن وظایف خود در قبال کودکان کار قرار مجرمانه صادر می‌شود و حبس در انتظار مدیران آن‌ها خواهد بود.

عملکرد ضعیف کمیته امداد در قبال کودکان کار/ خانواده کودکان کار هنوز تحت حمایت کمیته امداد قرار نگرفته‌اند

معاون دادستان مشهد تاکید کرد: متأسفانه کمیته امداد نقش خود را در خصوص کودکان کار هنوز انجام نداده است و هنوز خانواده این کودکان تحت حمایت کمیته امداد قرار نگرفته‌اند. یک آسیب‌دیده اجتماعی نمی‌تواند در پروسه و گیر و داد اداری کمیته امداد قرار گیرد که بعد از یک سال تحت حمایت قرار گیرد لذا قانون‌گذار اعلام کرده است زمانی که هشدار کودک کار فعال می‌شود، کمیته امداد باید خارج از وظایف خود، به صورت ویژه به خانواده این کودک رسیدگی کند نه اینکه خانواده آن را وارد پروسه‌ای کند که آن‌ها از دریافت کمک‌هزینه‌ها پشیمان شوند.

سازمان فنی و حرفه‌ای حاضر به آموزش رایگان کودکان کار نیست

عابدین‌زاده تصریح کرد: بر اساس قانون، سازمان فنی و حرفه‌ای، وظیفه آموزش رایگان و حرفه‌آموزی رایگان برای کودکان کار و والدین آن‌ها را بر عهده دارد که متأسفانه این سازمان نیز زمانی که رایگان بودن این آموزش‌ها بیان می‌شود همکاری لازم را انجام نمی‌دهد و تاکنون هیچ آموزش رایگانی به این کودکان و خانواده آن‌ها داده نشده و تنها دوره‌هایی با دریافت هزینه برگزار شده است. بر اساس قانون کار، افراد ۱۵ تا ۱۸ سال می‌تواند آموزش‌هایی را برای انجام مشاغل بی‌خطر مانند چرم‌دوزی، شیرینی‌پزی، پرورش گل و امثال آن دریافت کنند که در این راستا ۱۵ نفر از این کودکان در دوره‌های چرم‌دوزی و ۱۵ نفر در دوره‌های پرورش گل شرکت کردند.

وی بیان کرد: دلیل اینکه کودکان کار در خیابان‌ها کم شده‌اند شاید این نباشد که مشکلات اقتصادی خانواده آن‌ها حل شده بلکه به این دلیل است که این کودکان از این می‌ترسند که اگر برای بار دوم شناسایی شوند به بهزیستی انتقال داده می‌شوند از این رو معتقدم در بحث شناسایی، قوی‌تر از بحث توانمندسازی عمل کرده‌ایم در صورتی که این باید برعکس باشد.

شناسایی ۲۰ کودک کار در انبارهای زباله مشهد/ ۹ انبار پلمپ شد

معاون دادستان مشهد خاطر نشان شد: حضور کودکان در برخی مشاغل پر خطر مانند تفکیک زباله را نمی‌توان نادیده گرفت از این رو طی یک ماه گذشته با کمک شهرداری، نیروی انتظامی، بهزیستی و مراکز بهداشت به صورت رندوم و تصادفی از مراکز تفکیک زباله و انبارهای زباله بازدیدهایی را شروع کردیم که تاکنون ۲۰ کودک که در وضعیت مخاطره‌آمیزی قرار داشتند شناسایی و ۹ انبار پلمپ شدند. از اینجا به تمام انبارهای زباله این هشدار را اعلام می‌کنم که بازرسی‌های ما ادامه دارد و این بازرسی‌ها زمان مشخصی ندارد و در صورت مشاهده بهره بری از کودکان در این مراکز، قطعاً این انبارها پلمپ و با افراد متخلف برخورد قضایی می‌شود.

عابدین‌زاده افزود: کار کردن کودکان زیر ۱۵ سال به‌طورکلی ممنوع است و کودکان بین ۱۵ تا ۱۸ سال فقط می‌توانند در مشاغل بی‌خطر کار کنند از این رو از مردم می‌خواهیم در صورت مشاهده کار کودکان خارج از این ضوابط، حتماً موضوع را با مراجع قانونی و انتظامی در میان بگذارند و ۶ ماه تا ۲ سال حبس در انتظار افرادی است که کودکان را در شرایط مخاطره‌آمیز قرار داده‌اند و از آن‌ها بهره‌کشی اقتصادی می‌کنند.

وی ادامه داد: یکی از وظایف دانشگاه علوم پزشکی مشهد تدوین دستورالعمل و مؤلفه‌های بهداشتی محیط کار برای کودکان ۱۵ تا ۱۸ سال بوده است که متأسفانه تاکنون این دستورالعمل آماده نشده است و می‌گویند این دستورالعمل باید به صورت متمرکز و از تهران ابلاغ شود و نمی‌توان استانی در این خصوص ورود کرد.

آموزش‌وپرورش به وظایف خود در قبال کودکان کار عمل نمی‌کند

معاون دادستان مشهد تاکید کرد: آموزش‌وپرورش وظیفه پذیرش رایگان و بدون قید و شرط تمام کودکان کار بازمانده از تحصیل به صورت دائم در مدارس و صدور کارت آموزش برای کودکان فاقد شناسنامه و ایجاد زمینه لازم برای تحصیل متناسب با شرایط کودکان کار را بر عهده دارد. در بحث پیشگیری از ایجاد کودک کار و شناسایی کودکان بازمانده از تحصیل پیش از شروع سال تحصیلی، متأسفانه آموزش‌وپرورش اقدامی انجام نداده است و در خصوص ثبت‌نام رایگان این کودکان با پیگیری‌های بهزیستی اتفاقی نیفتاد اما با نامه‌نگاری‌های دادستانی روند ثبت‌نام کودکان کار بازمانده از تحصیل انجام شد.

عابدین‌زاده گفت: سالیان گذشته باید شورای اجتماعی در استانداری خراسان رضوی ایجاد می‌شد و در این شورا وظایف دستگاه‌ها در قبال کودکان کار به آن‌ها گوشزد می‌شد اما این اتفاق نیفتاده است و کودک کار در دستگاه‌ها جایی نداشت اما رفته‌رفته با ایجاد مجتمع شوق زندگی کودک جایگاه خود را در بین وظایف دستگاه‌ها به دست آورده و اما باید بگوییم هیچ دستگاهی به صورت کامل به وظایف خود در قبال کودکان کار عمل نکرده است که در این خصوص به تمام ارگان‌ها اخطارهای لازم در خصوص عدم انجام وظایفشان داده‌شده است و در صورت ادامه این رویه تا سه ماه آینده برای حداقل سه ارگان جرم انگاری صورت می‌گیرد.

کودکان کار بیمه سلامت هم ندارند

وی تصریح کرد: یکی دیگر از وظایف دانشگاه علوم پزشکی ارائه خدمات فوری و رایگان بهداشت و درمانی به کودکان کار بوده است که متأسفانه به این وظیفه خود عمل نکرده است اما وظیفه درمان اعتیاد و بیماری‌های حاد کودکان بدون هویت و بدون شناسنامه باید انجام می‌گرفت که در این قسمت اقدامات خوبی انجام شده است. پوشش کامل بیمه سلامت برای کودکان کار در قانون پیش‌بینی شده است که متأسفانه این روند میان دانشگاه علوم پزشکی و بیمه پاس‌کاری می‌شود و هنوز کودکان کار تحت پوشش بیمه سلامت قرار نگرفته‌اند.

عملکرد ضعیف صداوسیمای خراسان رضوی در قبال کودکان کار

معاون دادستان مشهد عنوان کرد: سازمان صداوسیما باید تولید برنامه‌های منظم برای بالا بردن اطلاعات عموم مردم در حوزه اطفال و نوجوانان و اعلام وظایف دستگاه‌ها در خصوص کودکان تا مردم بتوانند در این خصوص مطالبه گری داشته باشند که در این بخش نیز توفیق خوبی در صداوسیمای خراسان رضوی شاهد نبودیم.

ارگان‌ها در خصوص کودکان کار از اقدامات جزیره‌ای بپرهیزند

عابدین‌زاده یادآور شد: در خصوص کودکان کار دستگاه قضایی ناظر است، استانداری باید هماهنگ‌کننده می‌بود و بهزیستی محور باشد که تاکنون بهزیستی توانسته در خصوص کودکان کار به محوریت برسد اما همچنان پیرامون توانمندسازی کودکان کار با مشکل مواجه هستند و نتوانسته‌اند به این وظیفه خود عمل کنند از طرف دیگر تمام دستگاه‌ها باید با مشارکت استانداری، به کمک بهزیستی بیایند و از اقدامات جزیره‌ای و مقطعی بپرهیزند و وارد وظایف یکدیگر نشوند به عنوان مثال هر از چندگاهی یک صدا از شهرداری می‌آید که در خصوص یک معضل اجتماعی شهرداری می‌خواهد مستقل وارد شود که این اتفاقات اشتباه است و شهرداری باید به کمک بهزیستی بیاید نه اینکه خودش مستقل عمل کند.

بهزیستی کشور فقط بودجه ۲۰۰ کودک کار را به خراسان رضوی می‌پردازد/ استانداری از سازمان بهزیستی بودجه مطالبه کند

وی تصریح کرد: بودجه‌هایی که به کودکان کار اختصاص می‌یابد نیز باید شفاف باشد چه اشکالی دارد که بودجه‌هایی که در این خصوص در اختیار بهزیستی قرار می‌گیرد به اطلاع مردم برسد، به عنوان مثال بهزیستی کشور اعلام کرده است که به بهزیستی خراسان رضوی تنها بودجه ۲۰۰ کودک کار تعلق می‌گیرد! این در حالی است که تاکنون ۷۷۱ کودک کار شناسایی شده‌اند حال با این بودجه برای ۵۷۱ کودک دیگر چه‌کاری انجام دهیم! لذا درخواست داریم استانداری از سازمان بهزیستی کشور در این خصوص مطالبه کند.

معاون دادستان مشهد عنوان کرد: مردم در بحث کودکان کار خیلی بهتر از ارگان‌ها عمل کردند و جا دارد از مردم و مؤسسات مردم‌نهادی که در این خصوص ما را یاری رساندند، تشکر کنم. مردم نشان دادند به حوزه دادستانی اعتماد دارند و شاید غیرتی که مردم طی این یک سال اخیر در خصوص کودکان کار از خود نشان دادند باعث شد تا دستگاه‌ها کمی به خودشان بیایند و به وظایف خود عمل کنند. موسسه گلستان علی، اندیشه محمد امین، هاتف، پرتوی مهر امام رضا و از گروهی از دانشجویانی که کودکان کار دختر را حمایت کردند کمال تشکر را دارم و اگر توفیقاتی در خصوص کودکان کار در مشهد افتاده است مدیون همین مردم هستیم.

آخرین هشدار برای ارگان‌هایی که به وظایف خود در قبال کودکان کار عمل نمی‌کنند

عابدین‌زاده گفت: دستگاه‌ها این تریبون را به عنوان آخرین هشدار برای انجام وظایف خود در قبال کودکان کار بدانند زیرا من به عنوان معاون دادستان عمومی و انقلاب خراسان رضوی اگر برای مدیری به دلیل عدم انجام وظایفش در خصوص کودکان کار اعلام‌ جرم کنم، تا آخر پیگیر آن خواهم بود زیرا این حق مردم و کودکان است و اما به عنوان دستگاه قضا باید حق مردم را مطالبه کنیم.

ایجاد باشگاه داوطلبان در مجتمع «شوق زندگی»

وی تاکید کرد: دوست نداریم موضوع معضلات اجتماعی به زور حل شود و می‌خواهیم کنترل معضلات اجتماعی تبدیل شود به یک علم میان دستگاه‌ها و ادبیات کار اشتراکی در خصوص معضلات اجتماعی بین دستگاه‌ها حاکم شود. از طرف دیگر مردم می‌توانند با مراجعه به مجتمع شوق زندگی حمایت‌های مالی و معنوی خود را برای کودکان کار انجام دهند و ما به عنوان دستگاه قضا این قول را می‌دهیم که نظارت دقیقی در این خصوص انجام دهیم علاوه بر آن در مجتمع شوق زندگی ظرفیتی با نام باشگاه داوطلبان ایجاد شده است برای افرادی است که می‌خواهند از کودکان کار حمایت کنند. البته لازم نیست حتماً این حمایت مالی باشد به عنوان مثال گاهی این کودکان نیاز دارند با یک نفر به فوتبال یا حرم بروند یا حتی ممکن است یک صنف اعلام کند برای یکی از این کودکان می‌تواند آموزش یا اشتغال ایجاد کند که ما از این حمایت‌ها نیز استقبال می‌کنیم.

ارگان‌ها باید پاسخگوی بودجه‌های اختصاص یافته برای کودکان کار باشند

معاون دادستان مشهد بیان کرد: سال‌های گذشته بودجه‌های دولتی و حتی از یونیسف به سازمان‌ها برای کودکان کار اختصاص یافته اما چه اتفاقی افتاده که سالیان گذشته حتی یک کودک کار توانمند نشده است لذا باید استانداری ورود کند که اگر بودجه‌ای اختصاص می‌یابد در چه محلی هزینه شده و بازخورد آن چه بوده است. از طرف دیگر، در صورت ورود دستگاه قضا به این موضوع، نظارت ما نظارتی نیست که به آن‌ها فرصت جبران دهد زیرا آن بودجه رفته و قطعاً در صورت مشاهده تخلف با افراد متخلف برخورد قضایی می‌شود.

عابدین‌زاده افزود: به‌طورکلی اگر بخواهیم یک جمع‌بندی از عملکرد یک ساله تمام ارگان‌های مسئول در خصوص کودکان کار داشته باشیم، در خصوص شناسایی کودکان کار، شهرداری در ابتدای امر عملکرد خوبی داشت ولی در توانمندسازی نتوانسته به وظایف خود عمل کند، در بحث ساماندهی اولیه کودکان کار، بهزیستی خوب عمل کرده است، در بحث توانمندسازی هیچ سازمانی نتوانسته اقدامی انجام دهد، در خصوص وظایف تخصصی که به عهده دستگاه‌ها گذاشته شده است اداره ورزش و جوانان و اداره اتباع خوب عمل کرده‌اند.

آستان قدس رضوی به تعهدهای خود در قبال کودکان کار عمل نکرد

وی ادامه داد: در خصوص اقدامات خود محور و بدون مداخله دادستانی هیچ دستگاهی خوب عمل نکرده است. در موضوع همکاری نیروی انتظامی در بحث شناسایی همکاری خوبی داشته و در بحث تعهدهای داده‌شده و اجرا شده باید نام برخی سازمان‌ها را بیاورم که تعهدهایی در خصوص کودکان کار دادند اما به آن عمل نکردند که یکی از آن‌ها آستان قدس رضوی است که تعهدهایی داد اما اجرایی نشد همچنین برخی مؤسسات مردم‌نهاد نیز قول‌هایی دادند که هنوز محقق نشده است.

ارائه خدمات رایگان درمانی به ۲۰ کودک کار توسط بیمارستان بنت‌الهدی

معاون دادستان مشهد تصریح کرد: در خصوص خدمات درمانی کودکان کار بیمارستان بنت‌الهدی که متعلق به بخش خصوصی است اقدامات بسیار خوبی داشته که حدود ۲۰ کودک به این بیمارستان معرفی شدند و خدمات درمانی آن‌ها به صورت رایگان انجام شد زیرا تعدادی از کودکان کار فقط برای هزینه‌های درمان والدین یا خودشان اقدام به تکدی‌گری یا کار می‌کردند که خوشبختانه با ورود بیمارستان بنت‌الهدی مشکل این کودکان نیز رفع شد.

عابدین‌زاده عنوان کرد: امام رضا(ع) به امام مهربانی‌ها معروف هستند و قطعاً امام رضا از وضعیت آسیب‌های اجتماعی موجود در مشهد ناراحت هستند. امام رضا(ع) ناراحت می‌شود که کودکی به دلیل فقر اقتصادی خانواده در هوای سرد و گرم در کنار خیابان کار کند در حالی که ما در ماشین‌های خود با خیال راحت و بدون توجه از کنار آن‌ها عبور کنیم. دستگاه‌هایی می‌توانند بهتر عمل کنند و ما چیز زیادی از آن‌ها نمی‌خواهیم، فقط می‌خواهیم کودک در شهر امام رضا بهتر دیده شود و وظایفشان را به درستی انجام دهند.

امام رضا(ع) از وضعیت کودکان کار در مشهد ناراضی است

معاون دادستان مشهد گفت: مدیرانی را دیده‌ام که می‌گویند در خصوص مشکلات اجتماعی چون این اقدام یک وظیفه انسانی است، علاوه بر وظیفه سازمانی‌ام، هزینه‌ای از جیب خودش انجام می‌دهد تا خداوند و امام رضا از او راضی شود و حتی قوانین را خم می‌کند اما آن‌ها را نمی‌شکند تا مشکلی از مشکلات مردم حل شود. امام رضا(ع) زمانی از ما راضی می‌شود که کودکان کار در خانه خودشان و در رفاه اقتصادی نسبی دوران کودکشان را سپری کنند نه بر سر چهارراه‌ها که امیدوارم این روز هرچه سریع‌تر فرا برسد.

انتهای پیام/5001