به گزارش صبح توس؛ با گذشت 10 سال از درگذشت حاج قربان سلیمانی که از او بعنوان گنجینه ملی موسیقی مقامی یاد می شود، ساخت مقبره این هنرمند بزرگ مورد غفلت و بی مهری مسئولین قرار گرفته است.

"حاج قربان" کیست

«حاج قربان سلیمانی» معروف به «حاج قربان» که از او بعنوان قدیمی ترین «بخشی» خراسان یاد می شود، در سال 1299 در روستای علی آباد در 8 کیلومتری قوچان چشم به جهان گشود.

باتوجه به اینکه دوتارنوازی و موسیقی مقامی در خانواده این هنرمند موروثی بود، این چهره ماندگار موسیقی مقامی از هفت سالگی به آموختن دوتار مشغول شد و پدرش حاج رمضان، نخستین استاد او بود.

در 20 سالگی و بعد از فوت پدر نزد بخشی های شمال خراسان مانند غلا‌محسین بخشی، حاج محمدبخشی و عوض بخشی ادامه داد و در ۲۱ سالگی عنوان بخشی را به خود اختصاص داد.

بخشی کیست

 در کشورما لقب «بخشی» به فردی اطلاق می شود که خداوند به او بخشش یا موهبتی عطا فرموده و او را فردی استثنایی کرده است، بر پایه همیننظر، «بخشی» باید بتواند بخواند، بنوازد، شعر بگوید، داستان بسراید و ساز خویش را نیز بسازد و حاج قربان سلیمانی، در تمامی این عرصه ها فردی کامل و بی نظیر بود.

کسی که درهای بهشت را به روی غرب گشود

وی یکی از هنرمندان متدین عرصه موسیقی بود به طوری که هیچگاه بدون وضو دوتار خود را به دست نمی گرفت و به دلیل آنکه در حرمت موسیقی دچار شک و شبه شد، به مدت 20 سال دست به ساز نزد و در سال 1367  و هنگامی که یکی از روحانیون، موسیقی مقامی و سنتی را  با رعایت موازین شرعی، یک هنر و موهبت الهی معرفی کرد؛ با برنامه تلویزیونی «اندیشه هنر»  ساز در دست گرفت و در سال 1369 بعنوان نوازنده برتر در جشنواره موسیقی فجر درخشید و از آن سال به بعد  به مدت 12 سال بعنوان داور در جشنواره موسیقی فجر حضور یافت.

این نوازنده چیره دست خراسانی در دهه هشتاد، رئیس جمهور وقت، نشان درجه دو فرهنگ و هنر را به وی اعطا کرد و بعنوان « گنجینه ملی» در حوزه موسیقی مقامی لقب گرفت.

حاج قربان بیش از 8 بار به جشنواره موسیقی  فرانسه دعوت شد و با اجراهای کم نظیر خود  تمام حاضران را مجذوب خود کرد و منتقدین اروپایی موسیقی به او لقب «گنجینه ملی واقعی»  دادند و مجله مشهور فرهنگی فرانسوی نوول آبزرواتور درباره ی اونوشت: «حس عمیق او نسبت به موسیقی و مهارت او در نوازندگی، در عین حال که بسیار طبیعی جلوه می‌کند، بسیار حیرت‌انگیز است.»

مجله لوموند فرانسه نیز به واسطه روح معنوی در آثار وی، تصویر حاج قربان سلیمانی را روی جلد خود چاپ کرد و زیر آن نوشت: «کسی که درهای بهشت را به روی غرب گشود».

این گنجینه ملی موسیقی مقامی در روز سی ام دی ماه 1386 بر اثر کهولت سن در زادگاه خود شهر قوچان درگذشت و آثار بی بدیل او در موسیقی مقامی همچون " بحر طویل که در مدح پیامبر اکرم(ص) سروده و اجرا شده، همچنان تازه و تاثیر گذار است.

وعده هایی که عملی نشد

در تاریخ 21 بهمن ماه سال 1389، سرپرست دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی  به دنبال گلایه‌های فرزند زنده یاد حاج قربان سلیمانی مبنی بر عدم تحقق وعده‌های مسئولان برای ساخت مقبره پدرش عنوان کرده بود: بعد از پیگیری‌های به عمل آمده درباره دلایل به تعویق‌افتادن ساخت مقبره حاج قربان سلیمانی در زادگاهش، متوجه شدیم که طرح اولیه مقبره به دلیل تایید ‌نشدن کارشناسان طی سال‌های گذشته، از سوی اداره کل ارشاد خراسان به تعویق افتاده است.

علی ترابی سپس به انعقاد تفاهم‌نامه مشترک میان دفتر موسیقی و اداره ارشاد استان خراسان اشاره کرده و افزود بود: براساس این تفاهم‌نامه ساخت مقبره حاج قربان در سال ۹۰ انجام خواهد شد و نیازی به فراخوان عمومی نداریم، بلکه دفتر طرح‌های عمرانی ارشاد یا معماران اداره ارشاد استان خراسان این پروژه را پیگیری خواهند کرد

پس از گذشت پنج سال از این وعده، طرح ساخت مقبره حاج‌قربان سلیمانی با حضور علی مرادخانی، معاون وقت هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، سید سعید سرابی، مدیرکل وقت فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی، علیرضا قامتی فرماندار قوچان و جمعی از مسئولین شهرستان رونمایی و کلنگ آغاز به کار اجرایی شدن این طرح به زمین خورد اما تاکنون هیچ اقدامی برای ساخت این بنا انجام نشده است.

ساخت مقبره حاج قربانی، طرح جامع مصوب ندارد

علیرضا قامتی، فرماندار قوچان در پاسخ به آخرین وضعیت ساخت مزار حاج قربان سلیمانی گفت: ساخت آرامگاه این هنرمند نامی طرح مصوب و جامع ندارد و در حال حاضر فقط 50 میلیون تومان تخصیص داده شده است که در حال بررسی هستیم تا ببینیم این مبلغ را در چه بخشی از این طرح هزینه کنیم که مفید فایده باشد.

وی در پاسخ به این سوال که اگر طرح مصوبی برای این طرح وجود نداشت چرا کلنگ زنی انجام گرفت، گفت: باتوجه به حضور معاون وزیر فرهنگ و ارشاد در قوچان (29 اردیبهشت 1395) و قولی که ایشان برای ساخت المان این طرح دادند کلنگ زنی انجام شد و در حال حاضر فقط 50 میلیون تومان اعتبار تخصیص یافته است  که احتمالا صرف دیوار کشی مزار این هنرمند شود.

ده سال از درگذشت  این گنجینه ملی و 6 سال از وعده های متفاوت مسئولین گذشت و شکی نیست که «حاج قربان سلیمانی» یکی از بزرگترین مفاخر و هنرمندان موسیقی مقامی کشور بوده، هست و خواهد بود و وضعیت فعلی مقبره در شان این هنرمند ملی نیست و هر چه زودتر مسئولین وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و مسئولین ارشد شهرستان می بایست به این مطالبه  عمومی پاسخی عملی دهند.

گزارش: جواد غلامی

انتهای پیام/